Thông tin lớp Sirius – ôn thi vào đội tuyển quốc gia: https://forms.gle/7JGnemLi95VtTbPF7

Tự lập là cuộc cách mạng cắt bỏ “dây rốn” vị kỷ

Tự lập không đơn thuần là sự độc lập về hành vi hay tài chính mà thực chất là một cuộc cách mạng tâm hồn để rũ bỏ bản tính ích kỷ cốt hữu, giúp con người thoát khỏi cái bóng của một “đứa trẻ được chiều chuộng” vốn luôn coi mình là trung tâm của vũ trụ. Theo tư tưởng của Alfred Adler, tự lập chính là hành vi “thoát khỏi bản tính ích kỷ”. Bản chất của sự trưởng thành không nằm ở số tuổi mà nằm ở khả năng con người dũng cảm từ bỏ cái đặc quyền được đòi hỏi, từ bỏ tâm thế coi mọi nguồn lực thế gian phải xoay quanh trục quay cá nhân mình. Khi một cá nhân còn sống trong tâm thế của “một đứa trẻ được chiều chuộng” họ sẽ nhìn thế giới như một công cụ để phục vụ cái “tôi”. Chỉ khi ta tự lập – tự đứng vững trên đôi chân của mình và tự chịu trách nhiệm về số phận ta mới thực sự bước vào đời với tư cách một chủ thể tự do. Sự tự lập này là nền tảng tối thượng bởi một tâm hồn còn “ký sinh” vào sự công nhận hay phục vụ của người khác thì mãi mãi không bao giờ có đủ nội lực để kiến tạo nên những giá trị nhân văn cao cả.

Tình yêu là một nhịp cầu giải phóng bản ngã cá nhân

Tình yêu đóng vai trò là nhịp cầu chuyển hóa mang tính bước ngoặt nơi con người dũng cảm giải phóng cái “Tôi” đơn độc để xác lập chủ ngữ “Chúng ta”, từ đó mở lòng đón nhận thế giới bằng một tâm thế bao dung và tìm thấy ý nghĩa thực sự của sự hiện hữu. Trong thế giới quan của Adler, tình yêu chính là chất xúc tác để “chủ ngữ của cuộc đời đổi thành “chúng ta””. Đây là một sự giải phóng vĩ đại, vì “nhờ tình yêu, chúng ta được giải thoát khỏi “tôi'”. Khi biết yêu chân chính con người không còn nhìn cuộc đời qua lăng kính của sự chiếm hữu mà bắt đầu học cách quan tâm đến người khác như chính bản thân mình. Đó là khoảnh khắc kỳ diệu khi một cá thể đơn lẻ nhận ra rằng hạnh phúc cá nhân chỉ thực sự trọn vẹn khi nó hòa nhịp cùng hạnh phúc của một người khác. Chính từ “xuất phát điểm mới” này, cái “Chúng ta” bắt đầu từ hai người, con người mới có đủ năng lượng và sự thấu cảm để mở rộng vòng tay đón nhận thế giới với ý nghĩa thực sự của nó.

Cảm thức cộng đồng là sự dung hợp giữa bản lĩnh cá nhân và phụng sự cộng đồng

Cảm thức cộng đồng là đích đến cao nhất của hành trình trưởng thành khi cái “Chúng ta” được mở rộng ra toàn nhân loại, song nó phải được xây dựng trên sự cân bằng giữa tinh thần phụng sự tập thể và bản lĩnh tự lập của mỗi cá nhân để tránh nguy cơ hòa tan bản sắc hay lệ thuộc mù quáng. Từ hạt nhân là tình yêu lứa đôi, con người dần mở rộng phạm vi ra thành “cả cộng đồng và cả nhân loại” để đạt tới “cảm thức cộng đồng”. Tuy nhiên, cần tỉnh táo nhận ra rằng: “chúng ta” không phải là một khối đồng nhất tiêu diệt cá tính. Một cộng đồng lành mạnh chỉ có thể được kiến tạo từ những cá nhân có bản lĩnh, có chính kiến và biết tự chịu trách nhiệm. Nếu chưa kịp hình thành một “cái tôi” độc lập và vững chãi mà đã vội vàng hòa tan vào đám đông thì con người dễ trở thành những cá thể phụ thuộc, dễ bị dẫn dắt bởi những hệ tư tưởng sai lệch. Do đó, tự lập không triệt tiêu cảm thức cộng đồng mà ngược lại, sự tự lập chính là thước đo cho sức mạnh của cộng đồng đó. Sự cộng hưởng giữa một bản ngã tự lập và một trái tim biết yêu thương chính là chìa khóa để con người sống một cuộc đời ý nghĩa và thực sự “dám hạnh phúc”.

Nguyễn Hải Yến – Trường Đại học KHXH&NV