Thông tin lớp HSG THCS: https://forms.gle/eoVy9JQaPcCAoe6g7

I. Ôn theo chủ đề

Thay vì cố gắng ghi nhớ hàng loạt “dạng bài” thì chọn cách học Văn theo chủ đề. Cách học này giúp chúng ta tiếp cận đề bài tự nhiên hơn, không bị lúng túng vì phải đoán xem “đây là dạng gì”.

Khi phân loại, có thể chia các tác phẩm thành hai nhóm lớn:

*Văn học mang tính lịch sử

Đây là những tác phẩm gắn với dòng chảy lịch sử dân tộc, phản ánh chiến tranh, kháng chiến, số phận con người trong biến động thời đại. Khi gặp nhóm này, điều quan trọng nhất là:

– Xác định từ khóa lịch sử trong đề

– Triển khai vấn đề theo trục thời gian

– Phân tích đầy đủ và mạch lạc, tránh liệt kê máy móc hoặc lan man

Nếu biết liên hệ hợp lý giữa các tác phẩm cùng thời kỳ hoặc cùng cảm hứng lịch sử, bài viết của bạn sẽ ghi điểm rất rõ trong mắt giám khảo.

Ví dụ:

Khi phân tích đoạn kết Vợ nhặt (Kim Lân), hãy liên hệ với tâm trạng của ông Hai trong Làng (Kim Lân). Cả hai đều có chung cảm xúc phấn chấn trước tin vui của cách mạng. Tuy nhiên, mỗi nhân vật mang một hoàn cảnh khác nhau, vì vậy cần phân tích riêng từng tâm trạng, sau đó mới chỉ ra điểm gặp gỡ chung. Nếu gộp hai nhân vật làm một, bài viết sẽ rất dễ lạc đề.

*Văn học mang tính địa lí

Văn học địa lí gắn với không gian vùng miền: tỉnh thành, phong tục, nếp sống, cảnh sắc. Khi viết về nhóm này, điều quan trọng là hiểu rõ vùng đất được nhắc đến và cảm nhận được hơi thở đời sống của nơi chốn ấy

Khi bạn hiểu vùng đất, câu chữ sẽ tự nhiên mạch lạc, ý tưởng không bị rối hay gượng ép. Tuy nhiên, để làm được điều này, bạn cần đọc nhiều và có kiến thức cơ bản về địa lí, văn hóa các vùng miền.

II. Đặt mình vào tác phẩm, không phải kể về bản thân

Một bài văn hay thường xuất phát từ sự đồng cảm thật sự với nhân vật. Khi bạn đặt mình vào dòng cảm xúc của nhân vật, liên hệ với đời sống hôm nay, câu chữ sẽ mềm mại và tự nhiên hơn rất nhiều và không còn cảm giác “văn học thuộc”.

Tuy nhiên, cần phân biệt rõ là đặt mình để hiểu nhân vật chứ không phải để kể câu chuyện cá nhân của mình. Rất nhiều bài bị lạc đề vì người viết sa đà kể về bản thân, so sánh quá xa với tác phẩm. Đây là lỗi nguy hiểm, vì khi đã lệch hướng, bài viết gần như không thể cứu vãn.

III. Chuẩn bị sẵn “ngân hàng” khi cần sử dụng

Chúng ta cần dành thời gian sưu tầm danh ngôn, tục ngữ, nhận định của nhà văn – nhà phê bình và phân loại chúng theo chủ đề để biết cách vận dụng, sử dụng phù hợp với từng chủ đề và dùng đúng ngữ cảnh.

Điều quan trọng nhất là hãy nắm thật chắc kiến thức nền và học kỹ tác phẩm một cách toàn diện, về tác giả, hoàn cảnh sáng tác, thời điểm ra đời, giá trị nội dung và nghệ thuật.