Cách 1: Vận dụng kiến thức lý luận văn học về phong cách nghệ thuật

Nguyễn Đình Thi đã nhận định: “Nguyễn Tuân là người suốt đời đi tìm cái đẹp”. Vì thế mà qua “Người lái đò Sông Đà” có thể thấy hình ảnh con người với vẻ đẹp tài, trí, dũng và tay lái ra hoa trên dòng Đà giang “hung bạo, trữ tình”. Nét đẹp ấy kết tinh đậm nét trong phong cách tài hoa, uyên bác, con mắt quan sát tinh tế, trái tim đầy nhiệt huyết với nghệ thuật và tài năng thiên phú của Nguyễn Tuân. Ông xứng đáng được tôn vinh là “bậc thầy ngôn ngữ”, góp phần làm cho dòng chảy văn học thêm giàu đẹp.

Cách 2: Vận dụng kiến thức lý luận văn học về tiếp nhận văn học

Gấp lại trang sách, hình ảnh của cô Mị cùng khát vọng sống mãi vẫn luôn đọng trong tâm trí tôi. Chưa bao giờ tôi thấy chân dung và tâm hồn của những người lao động vùng cao trong văn chương lại được yêu mến và trân trọng nhiều như trong văn của Tô Hoài. Tác giả đã đặt tất cả niềm tin yêu, hy vọng vào những con người mặc bộ đồ tôi tớ nhưng tâm hồn không tôi tớ, để rồi mỗi lần đọc truyện của ông là một lần hiểu thêm về những người lao động nghèo với khát vọng sống, khát vọng hạnh phúc mãnh liệt là một lần nhớ tới nhà văn luôn dành tình yêu thương lặng thầm với mảnh đất Tây Bắc. Xin mượn mấy ý thơ của Trần Đông Phong để bày tỏ lòng biết ơn trân quý đến Tô Hoài – một trong những nhà văn đã làm nên mùa gặt vàng rực rỡ của nền văn học Việt Nam thế kỷ XX.

“Sông Tô một thoáng mây mờ 

Phủ Hoài lặng tiếng vẫn chờ đợi ai 

“Truyện Tây Bắc” mãi nguôi ngoai

 “Vợ chồng A Phủ” nhớ ai bên trời”.

Cách 3: Vận dụng kiến thức lý luận văn học về chức năng của văn học

“Một nhà văn chân chính phải sống bằng trái tim và viết bằng lý trí, không thể đi ngược lại với tiếng nói của trái tim với hiện thực cuộc sống” câu nói ấy đã khiến ta cảm nhận được rằng “Vợ nhặt” chính là tiên truyện được cộng hưởng nhịp nhàng giữa trái tim ý trí ngập tràn tình yêu thương, trân trọng vẻ đẹp tiềm tàng của những người lao động nghèo, vì hiện thực khắc nghiệt đen tối của nạn đói năm 1945, được viết lên từ gió bụi của cuộc đời và trưng cất nguồn từ tấm lòng nhân đạo, tài hoa của nghệ sĩ chân chính, bởi vậy truyện ngắn “Vợ nhặt” đã làm lay động biết bao tâm hồn yêu văn chương nghệ thuật, câu chuyện ánh lên những tia nắng tươi đẹp của tình yêu đặc biệt và là khát vọng mãnh liệt niềm tin vào một tương lai tươi sáng.

Cách 4: Vận dụng kiến thức lý luận văn học về đặc trưng thể loại

Tố Hữu từng quan niệm: “Một bài thơ hay là bài thơ đọc lên không còn thấy câu thơ mà chỉ thấy tình người và tôi muốn thơ phải thật là gan ruột”, điều đó được chứng minh qua “Việt Bắc”. Ở đó, Tố Hữu không viết thơ mà ông đang dùng gan ruột của mình để kí thác một chặng đường lịch sử vẻ vang của dân tộc. Khép lại chặng đường gian khổ ấy là kỉ niệm, là tình nghĩa, là sự kết tinh. Qua đây, chúng ta thêm tự hào về thế hệ cha ông, về tinh thần chiến đấu hào hùng, về những chiến công “lừng lẫy năm châu chấn động địa cầu” của dân tộc Việt Nam.